Khi tên trong Giấy khai sinh không còn phù hợp, nhiều cha mẹ thắc mắc: “Con bao nhiêu tuổi thì được tự mình quyết định việc đổi tên?”
Không phải cứ đến một độ tuổi nhất định là trẻ có thể tự ý đổi tên. Việc thay đổi tên của con còn phụ thuộc vào độ tuổi, nhận thức của trẻ và sự đồng ý của cha mẹ hoặc người có quyền yêu cầu thay đổi.
1. Trẻ dưới 9 tuổi có được tự đổi tên không?
Thông thường, trẻ chưa đủ 9 tuổi không tự mình thực hiện việc thay đổi tên. Việc thay đổi tên cho trẻ được thực hiện thông qua cha, mẹ hoặc người có quyền yêu cầu theo quy định.
Ở độ tuổi này, trẻ còn phụ thuộc nhiều vào cha mẹ trong các vấn đề liên quan đến nhân thân. Vì vậy, khi có nhu cầu đổi tên, cha mẹ cần cân nhắc lý do, sự cần thiết và những ảnh hưởng có thể phát sinh đối với cuộc sống của trẻ.
2. Từ đủ 9 tuổi, con có quyền quyết định việc đổi tên như thế nào?
Đây là độ tuổi có sự khác biệt đáng chú ý.
Khi thay đổi tên cho người từ đủ 9 tuổi trở lên, việc thay đổi phải có sự đồng ý của chính người đó.
Điều này có nghĩa là cha mẹ không nên hiểu rằng mình có thể tự quyết định đổi tên cho con chỉ vì con chưa đủ 18 tuổi. Khi con đã từ đủ 9 tuổi, ý kiến và sự đồng ý của trẻ trở thành yếu tố cần được xem xét khi thực hiện thủ tục.
Ví dụ, cha mẹ muốn đổi tên cho con từ “Nguyễn Văn A” thành “Nguyễn Văn B”, nhưng người con đã đủ 9 tuổi không đồng ý thì việc thay đổi tên sẽ không thể chỉ dựa trên mong muốn của cha mẹ.
3. Đủ 18 tuổi thì có thể tự đổi tên không?
Khi đã đủ 18 tuổi, một người về nguyên tắc có thể tự mình thực hiện việc yêu cầu thay đổi tên mà không cần cha mẹ đứng ra thực hiện thay.
Tuy nhiên, đủ 18 tuổi không đồng nghĩa với việc muốn đổi tên thế nào cũng được. Việc thay đổi tên vẫn cần có lý do phù hợp và phải đáp ứng điều kiện để cơ quan có thẩm quyền xem xét, giải quyết.
Một số trường hợp thường gặp là tên gây nhầm lẫn, ảnh hưởng đến tình cảm gia đình, danh dự, quyền và lợi ích hợp pháp của người đó hoặc có những lý do chính đáng khác.
4. Cha mẹ có được tự ý đổi tên cho con?
Đây là vấn đề nhiều phụ huynh dễ nhầm lẫn.
Cha mẹ là người đại diện và có quyền yêu cầu thay đổi tên cho con trong những trường hợp phù hợp. Tuy nhiên, quyền của cha mẹ không đồng nghĩa với việc có thể tùy ý thay đổi tên của con mà không xem xét đến độ tuổi và ý kiến của trẻ.
Đặc biệt, đối với trẻ từ đủ 9 tuổi, cần lưu ý đến sự đồng ý của chính trẻ.
Việc đổi tên cũng nên được cân nhắc trên phương diện lâu dài, bởi tên gọi gắn liền với nhiều giấy tờ và giao dịch của một người trong quá trình học tập, làm việc và sinh hoạt.
5. Đổi tên cho con cần cân nhắc những gì?
Trước khi thực hiện thủ tục, cha mẹ nên xem xét:
Lý do đổi tên có thực sự cần thiết hay không;
– Tên hiện tại có gây ảnh hưởng hoặc bất tiện đáng kể cho trẻ hay không;
– Trẻ đã đủ độ tuổi phải xem xét ý kiến hay chưa;
– Trẻ có đồng thuận với việc thay đổi tên hay không;
– Việc đổi tên có ảnh hưởng đến hồ sơ học tập, bảo hiểm, tài khoản, giấy tờ cá nhân và các thông tin liên quan hay không;
– Các giấy tờ cần được cập nhật sau khi tên được thay đổi.
Đặc biệt, nếu việc đổi tên xuất phát từ mâu thuẫn giữa cha và mẹ, cha mẹ nên cân nhắc kỹ để tránh việc thay đổi tên của con trở thành nguyên nhân làm phát sinh thêm tranh chấp hoặc ảnh hưởng đến tâm lý của trẻ.
6. Có phải cứ muốn đổi tên là được?
Không.
Việc thay đổi tên là một vấn đề liên quan trực tiếp đến nhân thân nên không chỉ dựa trên mong muốn chủ quan của cha mẹ hoặc của người yêu cầu.
Cơ quan có thẩm quyền sẽ xem xét lý do thay đổi, độ tuổi, ý kiến của người được thay đổi tên và các yếu tố liên quan trước khi giải quyết.
Do đó, trước khi thực hiện thủ tục, việc xác định đúng trường hợp của mình sẽ giúp hạn chế tình trạng chuẩn bị hồ sơ không phù hợp hoặc phải thực hiện lại thủ tục.
7. Hãng luật Lê Phong tư vấn thủ tục đổi tên
Mỗi trường hợp đổi tên có thể xuất phát từ một hoàn cảnh khác nhau: cha mẹ muốn đổi tên cho con, con không đồng ý với tên hiện tại, tên gây ảnh hưởng đến cuộc sống, thay đổi tên sau khi cha mẹ ly hôn hoặc những lý do nhân thân khác.
Hãng luật Lê Phong hỗ trợ khách hàng đánh giá trường hợp cụ thể, xác định điều kiện, chuẩn bị hồ sơ và tư vấn phương án thực hiện thủ tục thay đổi tên phù hợp với từng hoàn cảnh.
Nếu bạn đang có nhu cầu đổi tên cho con và chưa biết con ở độ tuổi nào có thể tự quyết định, hãy trao đổi với luật sư để được đánh giá cụ thể trường hợp của mình trước khi thực hiện thủ tục.
